« »

# ඛුද්දක නිකාය

# ධම්මපදය

## 23. නාග වග්ගෝ

### 23. හස්තිරාජයා ගැන වදාළ කොටස

#### 320.1. අහං නාගෝ’ව සංගාමේ
චාපාතෝ පතිතං සරං
අතිවාක්‍යං තිතික්ඛිස්සං
දුස්සීලෝ හි බහුජ්ජනෝ

යුධ බිමට බැසගත්ත හස්ති රාජයෙකුට, තමන්ට වදින ඊතල පහරවල් හොඳට ඉවසගෙන ඉන්ට පුළුවනි. මමත් අන්න ඒ වගේ කෙනෙක්. අනුන්ගෙන් ලැබෙන කර්කශ වචන මං ඉවසනවා. මේ ලෝකයේ බොහෝ දෙනෙක් දුස්සීලයි.

#### 321.2. දන්තං නයන්ති සමිතිං
දන්තං රාජා’භිරූහති
දන්තෝ සෙට්ඨෝ මනුස්සේසු
යෝ’තිවාක්‍යං තිතික්ඛති

බොහෝ දෙනෙක් රැස්වෙන තැනට, හොඳට දමනය වුණ සතෙකුව ගෙනියන්ට පුළුවනි. රජ්ජුරුවො නගින්නෙත් දමනය වුණ සතෙකුගේ පිටේ ම යි. යමෙක් අනුන්ගේ කර්කශ වචන ඉවසයි නම්, ඔහු මිනිසුන් අතර දමනයට පත් වූ ශ්‍රේෂ්ඨ කෙනෙක්.

#### 322.3. වරමස්සතරා දන්තා
ආජානීයා ච සින්ධවා
කුඤ්ජරා ච මහානාගා
අත්තදන්තෝ තතෝ වරං

අශ්වතරයොත්, ආජානීය අශ්වයොත්, සෛන්ධව අශ්වයොත්, ඇත්තු, මහා හස්තිරාජයො, දමනය වුණාම තමයි ශ්‍රේෂ්ඨ වෙන්නෙ. නමුත් තමන්ව දමනය කරගැනීම ඒ හැමදේකටම වඩා ශ්‍රේෂ්ඨයි.

(කොසඹෑ නුවරදී මාගන්දියාගේ නින්දා අපහාස අරභයා වදාළ ගාථාවන්ය)

#### 323.4. න හි ඒතේහි යානේහි
ගච්ඡෙය්‍ය අගතං දිසං
යථාත්තනා සුදන්තේන
දන්තෝ දන්තේන ගච්ඡති

තමන් නොගිය දිශාව වූ ඒ අමා නිවන වෙත ඔය වාහනවලින් යන්ට බෑ. තමාව මනාකොට දමනය කරගෙන දමනය වූ සිතින් ම තමයි යන්ට තියෙන්නෙ.

(සැවැත් නුවරදී හස්ති ශිල්ප දත් තෙරනමක් අරභයා වදාළ ගාථාවකි)

#### 324.5. ධනපාලකෝ නාම කුඤ්ජරෝ
කටුකප්පභේදනෝ දුන්නිවාරයෝ
බද්ධෝ කබලං න භුඤ්ජති
සුමරති නාගවනස්ස කුඤ්ජරෝ

ධනපාල කියල ඇතෙක් හිටියා. මේ මද වැගිරෙන හස්තිරාජයාව කිසිම දේකින් පාලනය කරගන්ට බෑ. තමන්ගේ මව් ඇතින්න සිටින වනාන්තරයමයි සිහි කර කර ඉන්නෙ. රාජ භෝජන කිසිවක් අනුභව කරන්නෙ නෑ. මව් ගුණම සිහිකරමින් මවට උපස්ථාන කිරීමට කල්පනා කර කර හිටියා.

(සැවැත් නුවරදී එක්තරා මහලු බමුණෙකුගේ දරුවන් අරභයා වදාළ ගාථාවකි)

#### 325.6. මිද්ධී යදා හෝති මහග්ඝසෝ ච
නිද්දායිතා සම්පරිවත්තසායී
මහාවරාහෝ’ව නිවාපපුට්ඨෝ
පුනප්පුනං ගබ්භමුපේති මන්දෝ

යම් කෙනෙක් හොඳට කාලා බීලා, නින්දටම ඇලී ඉන්නවා නම්, ඒ මේ අත පෙරලි පෙරලී නිදනවා නම්, ඔහු ඌරුබත් කාලා තරවෙච්ච මහ ඌරෙක් වගේ. ඒ අඥාන තැනැත්තා ආයෙ ආයෙමත් ගර්භාෂයකට එනවා.

(ජේතවනාරාමයේදී කොසොල් රජු අරභයා වදාළ ගාථාවකි)

#### 326.7. ඉදං පුරේ චිත්තමචාරි චාරිකං
යේනිච්ඡකං යත්ථකාමං යථාසුඛං
තදජ්ජහං නිග්ගහෙස්සාමි යෝනිසෝ
හත්ථිප්පභින්නං විය අංකුසග්ගහෝ

ඉස්සර මේ හිත හිතු මනාපයට අරමුණුවලට කැරකි කැරකි ගියා. කැමති පරිද්දෙන් සැප සේ ඇවිද ඇවිද ගියා. නමුත් අද මං යෝනිසෝ මනසිකාරය නමැති හෙණ්ඩුව අතට අරගෙන, මද කිපුණු හස්තිරාජයෙක්ව දමනය කරනව වගේ, මේ සිත පවින් වළක්වනවා.

(ජේතවනාරාමයේදී සානු සාමණේරයන් අරභයා වදාළ ගාථාවකි)

#### 327.8. අප්පමාදරතා හෝථ
සචිත්තමනුරක්ඛථ
දුග්ගා උද්ධරථත්තානං
පංකේ සන්නෝ’ව කුඤ්ජරෝ

අප්‍රමාදයටමයි ඇලෙන්ට ඕනෙ. තමන්ගේ හිතමයි හොඳට රැකගන්ට ඕනෙ. මඩ ගොඬේ එරුණ ඇතෙක් මහත් වීරියකින්, මහත් උත්සාහයකින් ගොඩ එනවා වගේ මේ කෙලෙස් මඩ ගොහොරුවෙන් ගොඩට එන්ට ඕන.

(සැවැත් නුවරදී බද්ධේරක හස්තිරාජයා අරභයා වදාළ ගාථාවකි)

#### 328.9. සචේ ලභේථ නිපකං සහායං
සද්ධිං චරං සාධු විහාරි ධීරං
අභිභුය්‍ය සබ්බානි පරිස්සයානි
චරෙය්‍ය තේනත්තමනෝ සතීමා

ඉදින් තැනට සුදුසු නුවණ ඇති, ප්‍රඥාවන්ත, යහපත් හැසිරීම් ඇති මිත්‍රයෙකුව ඇසුරට ලැබෙනවා නම්, හැම කරදරයක්ම මැඩගෙන, සිහි නුවණින් යුක්තව ඔහු සමඟ සතුටින් කල් ගෙවන්ට ඕනෙ.

#### 329.10. නෝ චේ ලභේථ නිපකං සහායං
සද්ධිං චරං සාධුවිහාරි ධීරං
රාජා’ව රට්ඨං විජිතං පහාය
ඒකෝ චරේ මාතංගරඤ්ඤේ’ව නාගෝ

යම් හෙයකින් තැනට සුදුසු ප්‍රඥා ඇති, යහපත් හැසිරීම් ඇති තමා සමඟ වාසය කරන්ට සුදුසු බුද්ධිමත් මිත්‍රයෙක්ව මුණගැහෙන්නෙ නැත්නම්, ජයගත්තු රට අත්හැරලා යන රජෙක් වගේ, රැලෙන් වෙන් වෙලා, වනයේ තනියම ජීවත්වෙන මාතංග හස්තිරාජයා වගේ තනියමයි ඉන්ට ඕනෙ.

#### 330.11. ඒකස්ස චරිතං සෙය්‍යෝ
නත්ථි බාලේ සහායතා
ඒකෝ චරේ න ච පාපානි කයිරා
අප්පොස්සුක්කෝ මාතංගරඤ්ඤේ’ව නාගෝ

තනියම ඉන්න එකමයි ශ්‍රේෂ්ඨ. පින් පව් විශ්වාසයක් නැති අඥානයින් සමඟ ආශ්‍රයක් ඕනෙ නෑ. තනියම ඉන්න කොට පව් කෙරෙන්නෙ නෑ. රැලෙන් වෙන්වෙච්ච මාතංග හස්තියා රැලත් සමඟ ඉන්ට උත්සාහයක් නැතුව, වනාන්තරේ තනියම ඉන්නවා වගේ තනියමයි ඉන්ට ඕනෙ.

(කොසඹෑ නුවර දී පන්සියයක් තෙරවරුන් අරභයා වදාළ ගාථාවන්ය)

#### 331.12. අත්ථම්හි ජාතම්හි සුඛා සහායා
තුට්ඨි සුඛා යා ඉතරීතරේන
පුඤ්ඤං සුඛං ජීවිතසංඛයම්හි
සබ්බස්ස දුක්ඛස්ස සුඛං පහාණං

උපකාරයක් ඕන වෙලාවට ඉදිරිපත් වන යාළුවො තමයි සැපය. ලද දෙයින් සතුටුවීමත් සැපයක්. ජීවිතය අවසන් වන විට පින තමයි සැපයට තියෙන්නෙ. සියලු සංසාර දුක් නැතිකර දැමීමත් සැපයකි.

#### 332.13. සුඛා මත්තෙය්‍යතා ලෝකේ
අථෝ පෙත්තෙය්‍යතා සුඛා
සුඛා සාමඤ්ඤතා ලෝකේ
අථෝ බ්‍රහ්මඤ්ඤතා සුඛා

මේ ලෝකයේ මවට සැලකීම සැපයකි. පියාට සැලකීම සැපයකි. ශ්‍රමණයන්ට සැලකීමත් සැපයකි. රහතුන්ට සැලකීමත් සැපයකි.

#### 333.14. සුඛං යාව ජරා සීලං
සුඛා සද්ධා පතිට්ඨිතා
සුඛෝ පඤ්ඤාය පටිලාභෝ
පාපානං අකරණං සුඛං

වයසට යනකල්ම සිල් රැකීම තමයි සැපය. තිසරණය තුළ ශ්‍රද්ධාව ස්ථිරව පිහිටීම තමයි සැපය. ආර්ය සත්‍ය අවබෝධය ඇතිවීම ම යි සැපය. පව් නොකිරීම ම යි සැපය.

(හිමාල වනයේදී වසවත් මරුන් අරභයා වදාළ ගාථාවන්ය.)

සාදු! සාදු!! සාදු!!!

හස්තිරාජයා ගැන වදාළ කොටස නිමා විය.

(නාග වග්ගය නිමා විය.)

« » ⇡

ධර්මදානය උදෙසා පාලි සහ සිංහල අන්තර්ගතය උපුටා ගැනීම https://mahamevnawa.lk/sutta/kn1_2-23/ වෙබ් පිටුවෙනි.
Ver.1.40 - Last Updated On 26-SEP-2020 At 03:14 P.M